W maju 1960 roku amerykańska Agencja ds. Żywności i Leków FDA (Food and Drug Administration) dopuściła do obrotu pierwszy doustny środek antykoncepcyjny. Już 6 miesięcy później, 1 stycznia 1961 r., firma Bayer Schering Pharma (wówczas Schering) wprowadziła swoją pierwszą pigułkę w Australii, a kilka miesięcy później również w Niemczech. Właśnie wtedy nastąpiła rewolucja w planowaniu rodziny, a także rozpoczął się proces diametralnych zmian w życiu milionów kobiet na całym świecie.

Wczesne początki

Naukowcy firmy Schering rozpoczęli badania nad hormonami w latach 20. XX w. – czyli wówczas, gdy stanowiły one mało zbadaną dziedzinę medycyny. W 1919 r. austriacki badacz Ludwig Haberland zademonstrował, że przeszczepienie jajników ciężarnych samic królika samicom nie będącym w ciąży hamuje jajeczkowanie, a przez to uniemożliwia zajście w ciążę. Było to pierwszym dowodem, że można użyć hormonów jako metody zapobiegania ciąży.W latach 20. XX w., większości hormonów nie zidentyfikowano jeszcze chemicznie. Dlatego nie dało się ich produkować w czystej postaci. Jedyną możliwością było zastosowanie wyciągów z narządów zwierząt, co wiązało się z obecnością zanieczyszczeń i innymi zagrożeniami.

Pierwszym preparatem hormonalnym wprowadzonym przez firmę Schering w 1928 r. był Progynon, produkt zawierający estrogen przeznaczony do leczenia objawów menopauzalnych. Pierwszym estrogenem, który udało się scharakteryzować chemicznie, był estron. Jego budowę określono w 1929 r. Wkrótce prace nad identyfikacją pozostałych hormonów płciowych nabrały tempa. Istotnym postępem było opracowanie pierwszego syntetycznego estrogenu, etinyloestradiolu przez naukowców z firmy Schering – Inhoffena i Hohlwega w 1938 r. Do dnia dzisiejszego hormon ten stanowi składnik estrogenowy prawie wszystkich tabletek antykoncepcyjnych. Etinyloestradiol jest bardzo stabilną cząsteczką i nie ulega łatwo zmetabolizowaniu w wątrobie. Dlatego można użyć go w niewielkiej dawce, aby uzyskać wyraźne działanie estrogenowe.

Kobiety pomysłodawczyniami

Opracowanie tabletki antykoncepcyjnej nie byłoby możliwe bez udziału dwóch kobiet: Margaret Sanger i Katherine McCormick. Sanger pracowała jako pielęgniarka w Nowym Jorku. Była absolutnie przekonana, że jedynym realnym rozwiązaniem, które uwolni kobiety od nieplanowanych ciąż, jest antykoncepcja, którą mogłyby samodzielnie kontrolować. Sanger nigdy nie wahała się ujawnić swoich poglądów, nawet jeśli w ten sposób zdobywała sobie wrogów w społeczeństwie, w którym mężczyźni uważali, że posiadanie dzieci stanowi przeznaczenie życiowe kobiet, i gdzie kontrola urodzeń była oficjalnie zabroniona. Dopiero w latach 50. XX w., prace nad hormonalnymi środkami antykoncepcyjnymi stały się możliwe z prawnego punktu widzenia. Sanger skontaktowała się z Katherine McCormick, milionerką, która wspierała wiele przedsięwzięć filantropijnych i była zainteresowana ruchem feministycznym. Sanger i McCormick przekonały dra Gregory’ego Pincusa, aby rozpoczął prace nad pigułką. Wprowadzono ją na rynek Stanów Zjednoczonych w maju 1960 r. pod nazwą firmową Enovid. Jeśli Pincus jest „ojcem tabletki antykoncepcyjnej”, Sanger i McCormick były „położnymi”, które pomogły przy jej narodzinach.

Pigułka z całą pewnością wpłynęła na życie i rolę społeczną kobiet. Nie tylko ożywiła w nich wiarę w możliwość planowania i wyboru, ale także dała im poczucie bezpieczeństwa i pewności siebie, w pewien sposób pokazała też nowe szanse i perspektywy rozwoju, kariery, życia rodzinnego – mówi dr Joanna Heidtman, psycholog i socjolg.
[1]   [2]   Dalszy ciąg artykułu


Twój komentarz dodaj


Inne artykuły: